Page Nav

HIDE

Grid

GRID_STYLE
FALSE

Hover Effects

TRUE
TO-LEFT
HIDE_BLOG

Ya┼čam Psikolojisi

{fbt_classic_header}

Header Ad

Son yaz─▒lar:

latest

Ads Place

Son 5 y─▒lda 'Oyun Ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒' tan─▒s─▒ y├╝zde 50 artt─▒!

Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒klar─▒ ├žok kolay tedavi oluyor Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ konusuna i┼čaret ederek, “Pandemi ge├žtikte...

Son 5 y─▒lda Oyun Ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ tan─▒s─▒ y├╝zde 50 artt─▒!
Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒klar─▒ ├žok kolay tedavi oluyor

Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ konusuna i┼čaret ederek, “Pandemi ge├žtikten sonra bunun yava┼č yava┼č normale d├Ânmesi laz─▒m ama normale d├Ânm├╝yor. Bir ba─č─▒ml─▒l─▒k t├╝r├╝ olarak ┼ču anda literat├╝re girdi.” dedi. 

Anne babalar─▒yla zaman ge├žirmeyen ├žocuklar─▒n daha ├žok ba─č─▒ml─▒ oldu─čuna dikkat ├žeken Tarhan, ailede gev┼ček disiplinin oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ nedeni oldu─čunu belirtti. Tarhan: “┼×u anda ba─č─▒ml─▒lara ‘├Âd├╝l yetmezli─či sendromu’ deniyor. Beyin ├Âd├╝le doymuyor bu ki┼čilerde.” ifadelerini de kulland─▒. 

├ťsk├╝dar ├ťniversitesi Kurucu Rekt├Âr├╝, Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ konusunu de─čerlendirdi.

Dijital oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ pop├╝lerli─činin ├Âzellikle pandemi d├Âneminden sonra ciddi artt─▒─č─▒na dikkat ├žeken Tarhan, “├ç├╝nk├╝ i├že kapand─▒ insanlar. Evde yaln─▒z kald─▒lar. Bir e─člence alan─▒ olarak bir nevi ilgi alan─▒ olarak oyunlara ├žok y├Âneldiler. D├╝nyada yap─▒lan ara┼čt─▒rmalarda, ba─č─▒ml─▒l─▒k tan─▒s─▒ almada pandemi d├Âneminde y├╝zde 50 civar─▒nda art─▒┼č var.” dedi.

Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ bir ba─č─▒ml─▒l─▒k t├╝r├╝ olarak literat├╝re girdi

Sadece kullan─▒m art─▒┼č─▒ de─čil ba─č─▒ml─▒l─▒k tan─▒s─▒n─▒ art─▒racak kadar kullan─▒m art─▒┼č─▒ oldu─čunu belirten Tarhan, ┼č├Âyle devam etti:

“Pandemi ge├žtikten sonra bunun yava┼č yava┼č normale d├Ânmesi laz─▒m ama normale d├Ânm├╝yor. Bir ba─č─▒ml─▒l─▒k t├╝r├╝ olarak ┼ču anda literat├╝re girdi. ├çocuklarda, ├Âzellikle gen├žlerde daha ├žok ortaya ├ž─▒k─▒yor. Onlar─▒n zevk alacaklar─▒ ba┼čka alanlara y├Ânelmekten daha kolay zevk al─▒naca─č─▒ i├žin buna y├Âneliyorlar. Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n artmas─▒n─▒n sebebi kolay ula┼č─▒l─▒yor olmas─▒, elveri┼čli olmas─▒. ├ľzellikle evin rahat, konforlu ortam─▒ndan gidip d─▒┼čar─▒da top oynamak yerine enerji gerektirmeyen oyunlar oynuyorlar. Oyunlar─▒n ├žo─ču da tek ki┼čilik oyunlar de─čil, ├ževrimi├ži yani grup oyunlar─▒ tarz─▒nda, strateji tarz─▒nda oyunlar oynan─▒yor.”

6-15 ya┼č ├žocuklar aras─▒nda y├╝zde 66 oran─▒nda art─▒┼č var

T├ť─░K’in yapt─▒─č─▒ istatisti─če g├Âre 6-15 ya┼č ├žocuklar aras─▒nda y├╝zde 66 oran─▒nda art─▒┼č oldu─čunu kaydeden Tarhan, “├ľnceki y─▒llara g├Âre T├ť─░K’in literat├╝r├╝ne girmi┼č, istatistikle bilinen bir alarm. Kendi klinik tecr├╝bemizle bunu g├Âr├╝yor muyuz? ├çok g├Âr├╝yoruz… ├ľzellikle ├žocuk psikiyatristi vakalar─▒ geldi─či zaman ekran maruziyeti diyoruz. Ekran maruziyeti art─▒k bizim rutin arad─▒─č─▒m─▒z, sordu─čumuz bir madde oldu. ‘Ne kadar zaman─▒n─▒ ekranda ge├žiriyor ├žocuk’ diye.” dedi.

Ekran maruziyeti fazla olan 3 ya┼č─▒ndaki ├žocuk hayat─▒ ├Â─črenememi┼č

Prof. Dr. Tarhan, ekran maruziyetine ili┼čkin ┼ču ├Ârne─či verdi:

“3 ya┼č─▒nda g├Ârd├╝─č├╝m├╝z bir ├žocuk var, 2 tane ├žocuk n├Ârolojisi uzman─▒ ona ‘otizmli’ diyor. Sonra biz bir s├╝re testler yapt─▒k. Gecikmi┼č konu┼čmayla geliyor ├žocuk. 3 ya┼č─▒na gelmi┼č, c├╝mle kurmas─▒ laz─▒m, kuram─▒yor. Otizm zihin kuram─▒ testi var. ├çocuk zihin teorisi ├╝retebiliyor mu? Hayal kurabiliyor mu? B├╝t├╝n onlar─▒ yapt─▒k. Otizm tarama ├Âl├žekleri al─▒p, yapt─▒k. Ka├ž kere otizmin tan─▒m─▒n─▒ birka├ž kanaldan do─črulayan testler yapt─▒k. ├çocuk hi├ž otizmli de─čil. Tek ┼čeyi, zihinsel uyar─▒ eksikli─či. 1 ya┼č─▒nda karde┼či var, anne karde┼čle ilgileniyor onun eline de tablet verilmi┼č. Ekran maruziyeti fazla. ├çocuk bu ya┼č─▒nda s├Âzc├╝kle e─čitilmeyi ve tuvalet e─čitimini ├Â─črenememi┼č, o ya┼ča gelmi┼č. Yemek de zaten istedi─či zaman yiyor, gidiyor. Evde gev┼ček, tutars─▒z disiplin var. ├çocuk hayat─▒ ├Â─črenememi┼č. ├ľyle olunca otizmli zannediliyor. Biz iyice inceledik, beyin fonksiyonlar─▒na bakt─▒k ki otizm tan─▒s─▒ alm─▒yor kesinlikle. Ekran yasaklanacak bu ├žocu─ča. B├╝t├╝n g├╝n oyuna gidilecek ve disiplinli bir hayat ├Â─čretilecek.

Annelik babal─▒k ├žocu─ču yedirip, i├žirmek de─čil

Bir sene ├žok kritikti. D├Ârt ya┼č─▒n─▒ ge├žerse beyindeki o yollar kapan─▒yor. S├Âzc├╝kle anlam katma, s├Âzc├╝─č├╝ ifade etme ile ilgili beynin ├╝├žte ikisini kullanan yollar var. D├Ârt ya┼č─▒ndan sonraya kal─▒rsa o yollar kapan─▒yor, ├Â─črenmesi ├žok zor oluyor. Bu ├žocuk yanl─▒┼čl─▒kla otizm tan─▒s─▒ ald─▒. B├╝t├╝n g├╝n bilgisayarda, klip seyrediyor, oyun oynuyor. ├çok e─členceli bir ortam. ├çocu─čun ho┼čuna gidiyor, k─▒z─▒lmaz ki bu ├žocu─ča. Annelik babal─▒k ├žocu─ču yedirip, i├žirmek de─čil ki… ├çocu─ča hayat─▒ ├Â─čretmektir.”

Zaman─▒n─▒ planl─▒ kullanan ├žocuklarda ba─č─▒ml─▒l─▒k olmad─▒─č─▒n─▒ dile getiren Tarhan, “S├╝resiz, rastgele bir g├╝n ├╝├ž saat, bir g├╝n bir saat g├╝n├╝n├╝ b├Âyle ge├žiren ├žocuklarda ba─č─▒ml─▒l─▒k olmuyor.” dedi.

├çocuklar─▒n dijital end├╝strinin oyunca─č─▒ haline geldi─čini kaydeden Tarhan, “┼×u anda dijital end├╝stride bilgisayar oyunlar─▒na b├╝y├╝k yat─▒r─▒m yap─▒ld─▒.   ├çok fazla gelir oldu─ču i├žin m├╝thi┼č bir end├╝stri haline geldi. Hatta bu metaverse ├ž├Âkmeyen oyun sekt├Âr├╝. D├╝nyada 350 milyon ki┼činin ayn─▒ anda oynad─▒─č─▒ oyunlar var.” diye konu┼čtu.

Ger├žek sava┼č ├Ârnek g├Âsterilmeli

Dijital oyunlar─▒n ┼čiddete y├Âneltmesinin ├žocuklar─▒n ilgisini ├žekti─čini de belirten Tarhan, “┼×iddet ortam─▒ sanal ortamda, insanlar─▒ elinde silahla, bir ┼čekilde ├Âld├╝r├╝yorlar, bu da onlar─▒n ho┼čuna gidiyor. Soyut d├╝┼č├╝nce ve beceri geli┼čmedi─či i├žin ├žocuklar da e─člence olarak g├Âr├╝yorlar, ama mesela ┼ču anda ├žocuklara ├Âzellikle bu Gazze’deki olaylar ├Ârnek g├Âsterilerek ‘Bak sen oynuyorsun bunu ama, bunun ger├že─či b├Âyle, bak o annesiz kald─▒, o babas─▒z kald─▒’ denmeli.” dedi.

─░nsan─▒n g├╝nl├╝k zaman─▒ i├žerisinde y├╝zde yirmi e─členceye zaman ay─▒rmas─▒ gerekti─čini ifade eden Tarhan, “Dijital oyun di─čer e─člence, arkada┼č, sohbet gibi hepsi y├╝zde yirmi. Daha fazlas─▒ oldu─ču zaman bu sefer haz odakl─▒ insan tipleri ortaya ├ž─▒k─▒yor, yani ├╝retmeyen, tembel, sadece kendi ├ž─▒kar─▒n─▒ d├╝┼č├╝nen bir model olu┼čturuyor.” ┼čeklinde konu┼čtu.

Anne babalar─▒yla zaman ge├žirmeyen ├žocuk daha ├žok ba─č─▒ml─▒ oluyor…

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, yap─▒lan ara┼čt─▒rmalarda, oyun konsollar─▒n─▒n varl─▒kl─▒ ailelerde tercih edildi─čini g├Âr├╝ld├╝─č├╝n├╝, orta ve d├╝┼č├╝k gelirli ailelerin daha ├žok ak─▒ll─▒ telefonu tercih ettiklerini ifade ederek, “Oyun ba─č─▒ml─▒lar─▒nda bizim g├Ârd├╝─č├╝m├╝z anne babalar─▒yla zaman ge├žirmeyen ├žocuklarda daha ├žok oluyor. Hatta o ├žocuklar ├Âyle oyun ba─č─▒ml─▒s─▒ olup da odas─▒ndan ├ž─▒km─▒yor.” dedi.

27 saat oyun oynay─▒p kalp krizinden ├Âlen vakalar var

Kore’de 27 saat oyun oynay─▒p kalp krizinden ├Âlen vakalar─▒n var oldu─čunu hat─▒rlatan Tarhan, “Ger├žekten oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒, beyindeki ├Âd├╝l ceza sistemini bozuyor. Ne olacak, bir oyun dememek laz─▒m. Bir├žok anne de aman evde g├Âz├╝m├╝n ├Ân├╝nde oyun oynuyor ne olacak ki deyip ├žok dikkate alm─▒yor. Dikkate almad─▒─č─▒nda da ├žocuk bir m├╝ddet sonra art─▒k ba┼čka ┼čeyden haz almamaya ba┼čl─▒yor. Zaten ┼ču anda ba─č─▒ml─▒lara ‘├ľd├╝l yetmezli─či sendromu’ deniyor. Beyin ├Âd├╝le doymuyor bu ki┼čilerde.” diye ifade etti.

Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n tedavisi var!

Bu ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n tedavisinin de var oldu─čunu kaydeden Tarhan, “Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n tedavisi yok gibi d├╝┼č├╝nmemek laz─▒m. Oyun ba─č─▒ml─▒l─▒klar─▒ ├žok kolay tedavi oluyor. Oyundan yoksun b─▒rak─▒yoruz... Oyun ba─č─▒ml─▒s─▒ olup yat─▒rd─▒─č─▒m─▒z ├žocuklar var. ├çok iyi ├žocuklar. Ailede anne baba sevgi var, iki ki┼čilik sevgi var, ama gev┼ček disiplin var. ├çok zeki ├žocuklar, m├╝thi┼č strateji oyunlar─▒ yap─▒yorlar. Oradaki oyunlarda ├Âd├╝ller veriyorlar. Hatta paral─▒ ├Âd├╝ller verenler var. Bu ├žok s├╝r├╝kleyici. S├╝r├╝kleyici oldu─ču i├žin, kapat─▒yor ├žocuklar kendilerini.” diye anlatt─▒.

Ailede gev┼ček disiplin oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ nedeni!

Anne ve babada sevgi fazlal─▒─č─▒ndan gev┼ček disiplin var oldu─čunda ├žocu─čun zevk├ži, hayalci oldu─čunu, g├╝n├╝m├╝zde de en ├žok rastlanan oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ sebebinin bu oldu─čunu anlatan Tarhan, “Aile i├žinde mutsuz oluyor, huzursuz oluyor ├žocuk. Bu mutsuzluk ve huzursuzluktan kendini oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒na verip rahatlamaya ├žal─▒┼č─▒yor. Ev g├╝venli ortam de─čilse, devaml─▒ kar─▒ koca ge├žimsizli─či varsa, huzursuzluk varsa, bu da oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒na g├Ât├╝r├╝yor. Ben ├Âyle bir oyun ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ vakas─▒ biliyorum, ├žocuk okula gitmiyor, g├Ânderemiyorlar okula. Gittiler, bakt─▒lar anne baba liderli─či ├žocu─ča kapt─▒rm─▒┼č… Anne ve baba pasif durumda. Lider ├žocuk olunca da bu ├žocuk okula gitmez elbette.” diye anlatt─▒.

✎ Mutfa─č─▒n─▒z─▒n olmazsa olmaz─▒ her ├╝r├╝n Karaca’da!
Sosyal Sorumluluk Projesi

Hi├ž yorum yok

Sorunlar─▒n─▒z─▒ ve yorumlar─▒n─▒z─▒ bekliyoruz.

Ads Place

www.hizlibul.com-1972407